تاریخ : دوشنبه 15 آبان 1391     |     کد : 286

110 پرسش درباره نماز

.

هدف از نماز خواندن چیست و چرا باید در زمان های خاصی آن را به جا آورد ؟

 

در نماز راز و رمز و اهداف چندی نهفته است و بدون آن که نماز در قالب و زمان خاص انجام شود آن اهداف تأمین نمی شود .

الف- یاد و ذکر خدا؛ زیرا انسان موجود فراموش کاری است . بنابر این هر چند ساعت یک بار ، با خواندن نماز ، خدای سبحان را یاد کرده و متذکر وجود لایتناهای او می شود .

ب- وقتی انسان متذکر خدا بود و خدا را مراقب خویش دید ، قهراً از انجام گناه و منکرات شرم و حیا می کند . بنابر این یکی از اهداف نماز ، جلوگیری از فحشا و منکرات است : (( ان الصلاة تنهی عن الفحشاء و المنکر)).

ج- عبودیت وخشوع و خضوع در پیشگام مقام ربوبیت ؛ به طور مؤدب ایستادن ، رکوع کردن ، جبین برخاک ساییدن ، سجده و نشستن دو زانو و ... همه نشانه های خضوع است . و این حقی است از سوی خدای سبحان که هر انسان مؤظف به ادای آن است . توّجه داشته باشید که همین خشوع و خضوع ، به تدریج در روح و جان ما اثر گذاشته و انسان را در برابر سایر افراد متواضع می کند . امام علی (ع) در نهج البلاغه می فرماید: ))خدای سبحان نماز را مقرر داشت تا پیشانی از روی تواضع به خاک مالیده شود)) و حضرت فاطمه(س) نیز می فرماید ): (جعل الله الصلاة تنزیها لکم من الکبر؛ خداوند نماز را مقرّر داشت تا دامن انسان را از کبر و منیت پاک گرداند)).

د- تشکیل جماعت ها ؛ ویل دورانت می نویسد ((برهیچ انسان منصفی پوشیده نیست که شرکت مسلمانان در نماز های جماعت روزانه ، چه اثر خوبی در وحدت و تشکّل آنها دارد . با کمی دقت می توان دریافت که در سایه همین جماعت ها و جمعه ها است که انسجام و اتحادی در اقشار مختلف ایجاد می شود و در سایه آن برکات و ارزشهایی وجود دارد و از کارهای عمرانی یک منطقه گرفته تا راه حل سایر مشکلات افراد و جامعه)).

ه _ شادابی روح انسان ؛ نماز در ساخت روح انسان ، همان نقشی را ایفا می کند که نرمش و ورزش در ساخت جسم انسان ایفا می نماید . اگر کسی ورزش را برای مدت طولانی ترک کند ، کم کم بدنش دچار یک نوع سستی و کسالت می شود و چه بسا سلامت خود را از دست بدهد . بنابر این انسان باید روزانه یا لااقل جسم را سالم و شاداب سازد . روح انسان نیز چنین نیازی دارد ، باید هر روز این نیایش و سرود مذهبی و اسلامی تکرار گردد تا به تدریج سلامت و شادابی روح انسان در سایه یاد حق احراز گردد . خلاصه آن که اهداف نماز که دارای ابعاد مختلف اجتماعی ، فرهنگی و سیاسی است بدون این که نماز در زمان معین و با نظم خاص انجام شود ، تامین نمی گردد .

--  --  --  --  --  --  --  --  -- 

چرا در اسلام این همه به نماز سفارش شده است ؟

 

اهمیت نماز در بین دستورهای درخشان اسلام ، بدین جهت است که :

1- نماز روح انسان ها را به مبدأ هستی بخش مرتبط و متصل می کند و با این ارتباط ، روح و جان آدمی را زنده ، با نشاط و آرام می سازد و او را برای انجام سایر تکالیف و وظایف فردی و اجتماعی آماده می کند . از این رو می توان گفت : نماز موتور محرکه سایر اعمال و دستورات اسلامی هم هست ؛ زیرا کسی که به نماز اهمیت بدهد ، به سایر تکالیف هم اهمیت خواهد داد و آنها را با نیت صحیح و خالص به جا آورد .

2- خواندن نماز علاوه بر آن که انجام یک دستور و یک واجب الهی است ، خود مانع از انجام زشتی ها ، خلاف ها و گناهان دیگر است و یک نمازگزار واقعی از فحشا و منکرات به دور است و این خاصیت بازدارندگی نماز است .

3- نماز ، از بعد سیاسی ، مسلمین سراسر جهان را هر روز به سمت قبله و مردم هر شهر و روستا را در جماعات مساجد ، متحد و منسجم می کند و به جمعیت مسلمانان شکوه و عظمت و اقتدار می بخشد . و این خاصیت نماز ، بدین صورت فراگیر و روزانه در هیچ عبادتی دیگر یافت نمی شود . البته در مراسم حج ، مسمانان گرد خانه طواف می کنند و متحد و منسجم می شوند ؛ اما حج سالی یک بار و برای افرادی است که استطاعت این سفر را دارند ؛ ولی نماز هر روز و برای همه افراد است .

--  --  --  --  --  -- 

چرا بعضی ازنماز ها را بلند و یعضی ها را آهسته می خوانیم ؟

 

یکی از فلسفه های عبادت ، اظهار خضوع و تسلیم در مقابل امر پروردگار و ایجاد روح عبودیت و بندگی در انسان است ؛چنان که امام سجاد(ع) می فرماید :(( الهی کفی بی عزاً ان اکون لک عبداً ؛ خدایا ! همین افتخارم بس که بنده تو هستم)). گاهی بعضی از دستورات ، برای آزمودن و تلقین روح تسلیم و بندگی است . فرمان خدا به حضرت ابراهیم (ع) برای قربانی کردن اسماعیل (ع) ، نمونه ای از آن است . در دستورهای عبادی و احکام الهی ، گاهی هدف تسلیم و پذیرش دستور و تمرین برای جلب رضایت خداوند و اطاعت محض از آفریدگار است و گاهی تمرین برای متابعت از سنت و روش پیامبر (ص) است . وقتی از امام (ع) سؤال کردند : چرا نماز مغرب و عشا بلند خوانده می شود ؟ امام (ع) فرمود : چون در وقت مغرب و عشا هوا تاریک است ؛ بنابراین قرائت را بلند می خوانند که اگر کسی از آن نزدیکی عبور کرد ، بداند  نماز جماعت برپا است و شرکت کند ؛ ولی در نماز ظهر و عصر چنین نیازی نیست .




فرامرز  مقنیان آذری
نوشته شده در   دوشنبه 15 آبان 1391  ساعت  09:18   توسط   فرامرز مقنیان آذری    تعداد بازدید  2938
ویرایش شده در دوشنبه 15 آبان 1391 ساعت 09:18 توسط فرامرز مقنیان آذری
PDF چاپ بازگشت
نظرات شما :